Prymat woli nad rozumem

Akcentowanie woli jest bliskie pragmatyzmowi. Jest ono wówczas niebezpieczne, kiedy spycha rozum na bok. Wiara zawiera w sobie połączenie woli i rozumu, szuka zrozumienia i doskonali rozum. Gdy mamy do czynienia z prymatem woli, ważne są ludzkie dążenia, które mogą być irracjonalne, a mimo to określać życie człowieka. Tymczasem to zadaniem rozumu jest „oświecanie” woli i weryfikowanie jej dążeń. Tutaj pragmatyzm ukazuje nam jedną z podstawowych cech, którą jest przekonanie przypisujące działaniu (praktyce) pierwszeństwo przed poznaniem (teorią).

Rozum porządkuje ludzkie działania. Kiedy ktoś pyta, dlaczego jako wierzący mam w niedzielę uczestniczyć we Mszy św., odpowiem, że jest to najważniejsza czynność katolika. Inne działania mają być podporządkowane niedzielnej Eucharystii. Stwierdzenia: „mam praktyczniejsze sprawy” lub „to mi nic nie daje” mogą wskazywać na myślenie bliskie pragmatyzmowi.